Integrative Medicine binnen kindergenees-
kunde in Slotervaartziekenhuis

Het Slotervaartziekenhuis in Amsterdam organiseerde op 4 april voor haar eigen medisch specialisten en huisartsen uit de regio een symposium over integrative medicine (IM). Tijdens die druk bezochte bijeenkomst werden de zin en de zorgvuldige selectie van evidence based behandelwijzen als aanvulling op de reguliere zorg toegelicht en onderbouwd. Meer specifi ek werd er ingegaan op de positieve effecten van IM binnen de kindergeneeskunde waarmee het Slotervaartziekenhuis in 2004 kennismaakte op initiatief van kinderarts Ines von Rosenstiel en klinisch psycholoog Rosalie Koolen.

Uitgangspunt bij IM is de visie dat naast een holistisch mensbeeld er een veranderde rol van arts en patiënt bestaat. De arts is meer coachend en de patiënt is mederegisseur in de behandeling van zijn/haar ziekte. Ook bij de behandeling van kinderen kan deze visie een waardevolle invalshoek zijn bij de diagnose en therapie.

Zelf ervaren
IM kent veel facetten. In het Slotervaartziekenhuis is ervoor gekozen om met een beperkt aantal goed onderbouwde en getoetste aanvullende behandelmethoden te werken met het accent op de zogenaamde Mind/Bodytechnieken en life-style coaching. Deze zijn er in wezen op gericht de
  zelfwerkzaamheid en het zelfherstellend vermogen van het kind aan te spreken en te stimuleren. Mind/Bodytechnieken zijn bijvoorbeeld zeer effectief bij overgewicht en obesitas, veroorzaakt door een verstoord eetgedrag. Het kind wordt in een tijdsbestek van twee jaar geleerd het eetprobleem bij zichzelf te herkennen en te erkennen. Tegelijkertijd krijgt het oefeningen om een gezond eetgedrag aan te leren. Het zelf ervaren speelt daarbij steeds een grote rol. Ook de ouders worden erbij betrokken.

Rustgevende geuren
Andere nuttige non-farmacologische behandelmethoden die (poli)klinisch worden toegepast zijn ontspanningsoefeningen bij spanningshoofdpijn, functionele buikpijn of lichte slaapproblemen. Om een prettige ziekenhuissfeer te creëren worden periodiek en kortdurend rustgevende geuren verneveld zoals mandarijn, citroen, sinaasappel, lavendel en bergamot. En ontspannende natuurgeluiden en muziek ten gehore gebracht. Ook kan de kinderart naast het gebruik van een gezonde voeding, probiotica voorschrijven om de darmfl ora van het kind te herstellen, bijvoorbeeld na gebruik van antibiotica of bij obstipatie. Tot slot wordt op de couveuse- en zuigelingenafdeling babymassage toegepast. Het Slotervaartziekenhuis wil nu in samenspraak met de verschillende deskundigen IM ziekenhuisbreed gaan implementeren.



De Mind/Bodytechniek spreekt het zelfherstellend vermogen van het kind aan.


Kwaliteitsprijzen voor Meander-projecten

Tijdens het druk bezochte kwaliteitssymposium Meanders Meesterwerken vielen drie projecten van Meander Medisch Centrum in Amersfoort in de prijzen. De drie prijswinnaars waren tevens genomineerd voor de Peter- Kreekprijs, een kwaliteitsprijs die is ingesteld door en vernoemd naar wijlen internist Peter Kreek.

Die werd gewonnen door de keuken van Meander voor hun project ‘brood à la carte & Diner OK’. Patiënten die in Meander zijn opgenomen hoeven niet meer van tevoren via een formulier aan te geven hoeveel boterhammen en welk beleg ze willen. Nee, de broodbuffetwagen komt langs en de patiënt kiest ter plekke waar hij of zij op dat moment zin in heeft. Tegelijk met de invoering ervan is de warme maaltijd verplaatst naar de avond, zoals de meeste mensen dat ook thuis doen.

Laboratorium
Een tweede Meander Kwaliteitsprijs ging naar het laboratorium voor het project waarbij patiënten
  van de trombosedienst zelf bloedprikken en op basis van de uitslag hun dosering bepalen. De afdelingen Kraam- en Verloskunde en de Kindergeneeskunde vielen in de prijzen met hun project waarbij moeder en pasgeboren baby bij elkaar in één kamer verpleegd worden, ook als beiden zorg nodig hebben. Het ziekenhuis organiseert jaarlijks een kwaliteitssymposium met de titel ‘Meanders Meesterwerken’. Alle afdelingen van het ziekenhuis hebben de gelegenheid projecten te presenteren waarmee zij de kwaliteit van de zorg, direct of indirect, verbeteren.


Medewerkers van de keuken van Meander zijn trots op de prijzen die zij wonnen met hun broodbuffetwagens

"Wij worden absoluut
marktleider"


Mevrouw Aysel Erbudak, directeur van het Slotervaartziekenhuis.


Na alle commotie rondom de overname van het Slotervaartziekenhuis door Meromi Holding en de discussie over de nieuwe directeur is het de laatste maanden vrij stil geworden in de media. Tijd voor de Ziekenhuiskrant om de ontwikkelingen van de afgelopen maanden nader in kaart te brengen. Mevrouw Aysel Erbudak, de nieuwe directeur sinds oktober 2006, spreekt met erg veel passie voor het ziekenhuis en zeker voor alle medewerkers. Dat werkt aanstekelijk, al is zij zelf erg bescheiden over haar rol. “Ondanks alle fi nanciële problemen scoorde het ziekenhuis in 2005 al erg hoog op vele zorginhoudelijke criteria in de CQ-index. Dat komt omdat bij ons altijd al de meeste aandacht naar de patiëntenzorg uit is gegaan. Ik ben er trots op dat onze mensen op die basis werken.”

“Als Meromi vonden we het een prachtziekenhuis met een hele hoop verborgen juwelen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de apotheek die waarschijnlijk de beste ziekenhuisapotheek van Nederland is, en waaraan bijvoorbeeld dertig promovendi zijn verbonden. Echt uniek, maar daar zijn meerdere voorbeelden van in ons huis. Daarnaast zijn er vele topspecialisten werkzaam in het Slotervaart. Iedereen werkt in loondienst en we werken op basis van passie voor het vak en voor de patiënt. Verschillende specialisten hebben bijvoorbeeld veel betere aanbiedingen uit andere ziekenhuizen gekregen, maar zij kiezen er toch voor om voor ons te werken. Dat er voldoende basis was voor een gezonde toekomst van het ziekenhuis blijkt ook uit het feit dat er 22 kandidaten waren om het ziekenhuis over te nemen. Dat de staf van het ziekenhuis voor ons koos beschouwen wij als een compliment maar dit is vooral gebaseerd op hun wens en ons idee om zowel onderwijs, onderzoek als patiëntenzorg overeind te houden en uit te bouwen.”

“Infinanciële zin vonden we het een gecalculeerd risico. We hebben naar diverse andere ziekenhuizen gekeken maar voor ons was de overname van het Slotervaart veruit het beste alternatief. Mede vanuit onze internationale ambities is een ziekenhuis in Amsterdam een goede keuze. Daarnaast waren de lasten verhoudingsgewijs beperkt, waardoor wij wisten dat we het goed zouden kunnen terugverdienen. En als je iets wilt doen in de gezondheidszorg moet je ook zelf een ideële doelstelling hebben.
  Wij vonden het gewoon echt de moeite waard om het ziekenhuis open te houden.”

“We willen er samen voor gaan”
“Na de overname is gekozen voor een no nonsense aanpak van de organisatie. Als bestuur willen we dicht bij de organisatie staan en weinig lagen tussen de praktijk en ons als bestuurder hebben. Om die reden zijn diverse functionarissen inmiddels uit de organisatie verdwenen. De Raad van Bestuur wordt door zorgprofessionals gecompleteerd die vooral in hun primaire vak actief zijn gebleven. Dat scheelt alvast behoorlijk in de kosten. We vragen veel van de organisatie. We willen op topniveau de patiëntenzorg aanbieden, voor een betaalbare prijs, met een goede service en dag en nacht beschikbaar zijn. Dat is voor iedereen fl ink aanpoten en zelf willen we daarbij het voorbeeld geven. In de aanvang bleek dat diverse leidinggevenden niet volledig voor hun taken waren toegerust. Om de kwaliteit van de organisatie te vergroten, is besloten om sommige taken uit die functies weg te nemen, zodat de mensen zich beter op hun primaire taak kunnen richten. Denk bijvoorbeeld aan roosterplanning: niet iedereen kan dat en dat is nu voor het hele ziekenhuis in goede handen, terwijl de teamleiders zich meer op hun directe taak richten. Maar daarop spreken we hen meer aan en met elkaar willen we nu echt de dingen goed regelen en uitvoeren. Het nemen van eigen verantwoordelijkheid is bij ons erg belangrijk. We laten de schotten wegvallen en we verwachten dat mensen elkaar aanspreken op de prestaties. Niet iedereen kan daar goed mee om gaan. Sommigen kiezen voor een baan elders. Wij trekken dan juist gedreven mensen aan en zo kunnen we op een verantwoorde manier onze organisatie ontwikkelen.”

Rol van de ziekenhuisdirecteur

Mevrouw Erbudak denkt dat veel ziekenhuisdirecteuren hun functie vooral zien als het bereiken van een status. Ze gaan volgens haar naar allerlei feestjes en recepties, zitten in allerlei overlegorganen en in beleidsmatige werkgroepen. Zelf doet zij dat nauwelijks. Ook haar kamer is bescheiden en praktisch en ze rijdt gewoon zelf auto. Wat ze wel erg belangrijk vindt, is dat je als ziekenhuisdirecteur je in allerlei belangrijke zaken inhoudelijk verdiept. Zonder achtergrond in de inhoudelijke kant van de zorg heeft zij zich veel eigen weten te maken van wat er in de zorg speelt. Ook de processen in de ziekenhuizen zijn haar bekend. Dat doen diverse collega’s ook. Maar ze vindt dat je je als directeur ook in de mogelijkheden van innovatie moet verdiepen. Daarbij is een belang-